FIU-meldplicht: ongebruikelijke transacties melden
Een ongebruikelijke transactie meldt u onverwijld bij FIU-Nederland zodra het ongebruikelijke karakter bekend is. Of iets ongebruikelijk is, toetst u aan de objectieve en subjectieve indicatoren uit het Uitvoeringsbesluit Wwft 2018.
Indicatoren
Objectief: bijvoorbeeld een melding aan politie/justitie. Subjectief: de instelling heeft aanleiding te veronderstellen dat de transactie verband kan houden met witwassen of terrorismefinanciering.
Meldroute
Registreer het kantoor in het FIU-meldportaal, wijs een melder en vervanger aan en leg elke meldafweging vast.
Geheimhouding
U mag de cliënt niet informeren over de melding (tipping-off verbod).
Indicatoren voor accountants en adviseurs
Het Uitvoeringsbesluit Wwft 2018 kent een objectieve indicator (een transactie die in verband met witwassen of terrorismefinanciering aan politie of justitie is gemeld) en een subjectieve indicator: een transactie waarbij de instelling aanleiding heeft te veronderstellen dat deze verband kan houden met witwassen of terrorismefinanciering. Voor uw beroepsgroep betekent dat vooral oplettendheid: onverklaarbare leningen, kasstortingen die niet bij de omzet passen, facturen zonder economische realiteit, of cliënten die onlogische structuren willen.
Na de melding
Na een melding mag u de cliënt niet inlichten (artikel 23 Wwft). U bent gevrijwaard van aansprakelijkheid bij een melding te goeder trouw. U beslist zelf of u de relatie voortzet; leg die afweging vast. Medewerkers moeten deze route kennen; zie het artikel over de Wwft-opleidingsplicht.
Toets uzelf: de scanvragen en acties
Deze vragen uit de Wwft-scan horen bij dit onderwerp. De termijn volgt uit Kans × Schade, zoals in uw Plan van Aanpak.
Weten medewerkers wanneer een transactie ongebruikelijk is aan de hand van de objectieve en subjectieve indicatoren?
Uitvoeringsbesluit Wwft 2018 bevat de indicatoren voor uw beroepsgroep.
Actie in het Plan van Aanpak
Verspreid een indicatorenkaart en bespreek drie praktijkcasussen in het teamoverleg.
| Uw antwoord | Risico (K × S) | Termijn |
|---|---|---|
| Goed op orde | 1 × 3 = 3 | Geen actie |
| Voldoende, niet volledig | 2 × 3 = 6 | 14 dagen |
| Moet beter / ontbreekt | 3 × 3 = 9 | 14 dagen |
Is er een vaste procedure om ongebruikelijke transacties onverwijld te melden bij de FIU-Nederland?
Melding binnen korte termijn na bekend worden van het ongebruikelijke karakter.
Actie in het Plan van Aanpak
Leg de meldroute vast (wie, hoe, termijn) en zorg voor toegang tot het FIU-meldportaal.
| Uw antwoord | Risico (K × S) | Termijn |
|---|---|---|
| Goed op orde | 1 × 3 = 3 | Geen actie |
| Voldoende, niet volledig | 2 × 3 = 6 | 14 dagen |
| Moet beter / ontbreekt | 3 × 3 = 9 | 14 dagen |
Heeft uw kantoor een geregistreerde toegang tot het meldportaal van de FIU-Nederland?
Zonder registratie loopt u vertraging op bij een acute melding.
Actie in het Plan van Aanpak
Registreer het kantoor bij het FIU-meldportaal en borg toegang voor een vervanger.
| Uw antwoord | Risico (K × S) | Termijn |
|---|---|---|
| Goed op orde | 1 × 2 = 2 | Geen actie |
| Voldoende, niet volledig | 2 × 2 = 4 | 30 dagen |
| Moet beter / ontbreekt | 3 × 2 = 6 | 14 dagen |
Worden overwegingen om wél of níet te melden schriftelijk vastgelegd in het dossier?
Ook een besluit om niet te melden moet aantoonbaar zijn.
Actie in het Plan van Aanpak
Introduceer een standaard 'meldafweging'-notitie per twijfelgeval.
| Uw antwoord | Risico (K × S) | Termijn |
|---|---|---|
| Goed op orde | 1 × 2 = 2 | Geen actie |
| Voldoende, niet volledig | 2 × 2 = 4 | 30 dagen |
| Moet beter / ontbreekt | 3 × 2 = 6 | 14 dagen |
Stappenplan: zo voert u de actie uit
- 1
Stap 1 – Registreren
Registreer het kantoor in het FIU-meldportaal en wijs melder en vervanger aan.
- 2
Stap 2 – Indicatorenkaart
Geef medewerkers een kaart met herkenbare signalen voor uw praktijk.
- 3
Stap 3 – Interne escalatie
Twijfel? Direct naar de Wwft-verantwoordelijke.
- 4
Stap 4 – Meldafweging
Leg elk twijfelgeval vast, ook als u niet meldt.
- 5
Stap 5 – Melden
Onverwijld via het portaal; bewaar de bevestiging.
Format: meldregister
Neem deze kolommen over in Excel of Word. Dit is het document dat het BFT vrijwel altijd opvraagt.
| Datum signaal | Cliënt | Signaal | Afweging | Besluit | Datum melding / ref. |
|---|---|---|---|---|---|
| 05-03-2026 | Cliënt X | Lening € 250.000 offshore | Geen onderbouwing ontvangen | Melden | 07-03-2026 / FIU-123 |
| 18-03-2026 | Cliënt Y | Grote kasstorting | Verkoop auto aangetoond | Niet melden | n.v.t. |
Praktijkcasussen
Casus 1 – De ronde factuur
Een cliënt ontvangt een advies-factuur van € 80.000 van een onbekende buitenlandse partij zonder overeenkomst.
Les: Geen economische realiteit is een subjectieve indicator. Vraag door en maak een meldafweging.
Casus 2 – Te laat gemeld
Een kantoor meldt een transactie pas vier maanden na ontdekking.
Les: 'Onverwijld' betekent dagen, niet maanden. Te laat melden is zelf een overtreding.
De 5 meest gemaakte fouten
- Geen portaaltoegang. Registratie kost tijd; regel het vooraf.
- Geen vervanger. Bij afwezigheid moet iemand kunnen melden.
- Niet-melden niet vastleggen. Ook dat besluit moet aantoonbaar zijn.
- Te laat melden. Meld zodra het ongebruikelijke karakter bekend is.
- Tipping-off. Informeer de cliënt nooit over een melding.
Wat riskeert u bij een BFT-onderzoek?
Het niet of niet tijdig melden van ongebruikelijke transacties is een van de zwaarste Wwft-overtredingen en kan naast een bestuurlijke boete ook strafrechtelijk worden vervolgd.
Praktijkvoorbeeld
Bij het samenstellen van een jaarrekening ziet u een onverklaarbare lening van €250.000 uit een offshore entiteit: dit vraagt om een meldafweging.
Veelgestelde vragen
Wat betekent 'onverwijld'?
Zo snel mogelijk, in de praktijk binnen enkele dagen.
Ben ik aansprakelijk als de melding onterecht blijkt?
Nee, bij een melding te goeder trouw bent u gevrijwaard.
Lees ook
Wwft-opleidingsplicht: zo organiseert u aantoonbare training op uw kantoor
Wat artikel 35 Wwft vraagt van training, wie getraind moet worden, hoe u een opleidingsregister bijhoudt en wat het BFT controleert.
Herkomst van vermogen en middelen onderzoeken
Wanneer en hoe u de herkomst van vermogen onderzoekt bij verscherpt cliëntenonderzoek.
BFT-inspectie voorbereiden: checklist voor uw kantoor
Zo bereidt u zich voor op een Wwft-onderzoek door het Bureau Financieel Toezicht.
Dit artikel is algemene informatie en geen juridisch advies.