UBO bepalen: uiteindelijk belanghebbende vaststellen en verifiëren
De UBO is de natuurlijke persoon die meer dan 25% van de aandelen, stemrechten of eigendom houdt, of feitelijk zeggenschap heeft. U stelt dit vast via structuuronderzoek, verifieert het met betrouwbare bronnen en controleert het UBO-register.
Drempel en zeggenschap
De 25%-grens is een indicatie. Ook zeggenschap via andere middelen (veto, benoemingsrecht) kan iemand UBO maken. Vindt u niemand, dan geldt het hoger leidinggevend personeel als pseudo-UBO.
Verificatie
Leg een structuurschema vast, raadpleeg KvK en UBO-register en vraag aanvullende stukken (aandeelhoudersregister) bij complexe structuren.
Terugmeldplicht
Wijkt uw bevinding af van het UBO-register, dan meldt u dat terug bij de KvK.
UBO per rechtsvorm
Bij een BV of NV kijkt u naar aandelen, stemrechten en feitelijke zeggenschap boven 25%. Bij een stichting zijn de bestuurders vaak pseudo-UBO, tenzij iemand feitelijk zeggenschap heeft of begunstigde is. Bij een vof of maatschap zijn de vennoten met meer dan 25% UBO. Bij trusts en vergelijkbare constructies gelden onder meer de oprichter, trustee, protector en begunstigden. Voor elk type cliënt hoort uw onboardingchecklist aan te geven welke documenten u opvraagt.
Verificatie en dossiervorming
Identificatie is het noteren van de gegevens; verificatie is het controleren daarvan aan de hand van betrouwbare, onafhankelijke bronnen. Leg in het dossier vast: het structuurschema, de geraadpleegde bronnen met datum, een uittreksel van het UBO-register en uw conclusie. Na het vaststellen van de UBO volgt altijd een PEP- en sanctiecheck op die persoon; zie de artikelen over PEP-screening en sanctielijsten.
Toets uzelf: de scanvragen en acties
Deze vragen uit de Wwft-scan horen bij dit onderwerp. De termijn volgt uit Kans × Schade, zoals in uw Plan van Aanpak.
Identificeert en verifieert u iedere nieuwe cliënt vóór aanvang van de dienstverlening?
Art. 3 en 4 Wwft. Verificatie op basis van betrouwbare, onafhankelijke bron.
Actie in het Plan van Aanpak
Voer een verplichte onboardingchecklist in; geen opdracht starten zonder afgeronde verificatie.
| Uw antwoord | Risico (K × S) | Termijn |
|---|---|---|
| Goed op orde | 1 × 3 = 3 | Geen actie |
| Voldoende, niet volledig | 2 × 3 = 6 | 14 dagen |
| Moet beter / ontbreekt | 3 × 3 = 9 | 14 dagen |
Stelt u de uiteindelijk belanghebbende(n) (UBO) vast en controleert u dit tegen het UBO-register?
Inclusief terugmeldplicht bij afwijkingen in het UBO-register.
Actie in het Plan van Aanpak
Leg per zakelijke cliënt een UBO-structuuroverzicht vast en controleer het UBO-register; meld afwijkingen terug.
| Uw antwoord | Risico (K × S) | Termijn |
|---|---|---|
| Goed op orde | 1 × 3 = 3 | Geen actie |
| Voldoende, niet volledig | 2 × 3 = 6 | 14 dagen |
| Moet beter / ontbreekt | 3 × 3 = 9 | 14 dagen |
Gebruikt u een vast format of tool voor cliëntenonderzoek waarmee het risicoprofiel per cliënt wordt vastgelegd?
Bijvoorbeeld een cliëntacceptatieformulier met risicoclassificatie laag/midden/hoog.
Actie in het Plan van Aanpak
Implementeer een standaard cliëntacceptatieformulier met risicoclassificatie.
| Uw antwoord | Risico (K × S) | Termijn |
|---|---|---|
| Goed op orde | 1 × 2 = 2 | Geen actie |
| Voldoende, niet volledig | 2 × 2 = 4 | 30 dagen |
| Moet beter / ontbreekt | 3 × 2 = 6 | 14 dagen |
Stappenplan: zo voert u de actie uit
- 1
Stap 1 – Structuur uitvragen
Vraag bij onboarding een organogram of aandeelhoudersregister op tot aan de natuurlijke personen.
- 2
Stap 2 – Registers raadplegen
Raadpleeg het Handelsregister en UBO-register en bewaar de uittreksels.
- 3
Stap 3 – Vergelijken
Komt uw bevinding niet overeen met het register? Doe een terugmelding bij de KvK.
- 4
Stap 4 – Screenen
Voer een PEP- en sanctiecheck uit op elke UBO.
- 5
Stap 5 – Actualiseren
Controleer de UBO opnieuw bij elke periodieke review of signaal van wijziging.
Format: UBO-vastlegging per cliënt
Neem deze kolommen over in Excel of Word. Dit is het document dat het BFT vrijwel altijd opvraagt.
| Cliënt | Structuur | UBO('s) | Belang | Bron / datum | PEP / sanctie | Afwijking register |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Bakkerij Jansen BV | Holding → werk-BV | P. Jansen | 100% indirect | UBO-register 12-02-2026 | Geen treffer | Nee |
| Stichting Sportfonds | Stichting | Bestuur (pseudo-UBO) | n.v.t. | KvK 03-03-2026 | Geen treffer | Nee |
Praktijkcasussen
Casus 1 – De verborgen derde
Een cliënt heeft twee aandeelhouders van elk 50%. Uit de jaarrekening blijkt een achtergestelde lening met vetorecht van een derde partij.
Les: Zeggenschap via andere middelen maakt die derde mogelijk UBO. Kijk verder dan aandelen.
Casus 2 – Alleen het register
Een kantoor vertrouwt volledig op het UBO-register. Bij een BFT-steekproef blijkt een UBO al een jaar geleden te zijn gewijzigd.
Les: Het register is een hulpmiddel, geen vervanging van eigen onderzoek.
De 5 meest gemaakte fouten
- Stoppen bij de holding. Ga door tot de natuurlijke persoon.
- Geen bewijs van verificatie. Bewaar uittreksels met datum.
- Terugmeldplicht vergeten. Afwijkingen moeten bij de KvK worden gemeld.
- Pseudo-UBO niet onderbouwd. Leg vast waarom geen echte UBO gevonden is.
- Geen PEP/sanctiecheck op de UBO. De screening geldt voor de UBO, niet alleen de vertegenwoordiger.
Wat riskeert u bij een BFT-onderzoek?
Onvolledig UBO-onderzoek is een van de meest voorkomende BFT-bevindingen. Omdat dienstverlening zonder afgerond cliëntenonderzoek niet mag starten, kan het BFT ook eisen dat u de relatie beëindigt, naast een boete of last onder dwangsom.
Praktijkvoorbeeld
Een BV met drie holdings van elk 33%: per holding stelt u de natuurlijke persoon erachter vast; ieder is UBO.
Veelgestelde vragen
Is het UBO-register voldoende?
Nee, u mag er niet uitsluitend op vertrouwen; u moet zelf onderzoek doen.
Wat als de cliënt weigert gegevens te geven?
Dan kunt u het cliëntenonderzoek niet afronden en mag u de opdracht niet uitvoeren. Overweeg of een FIU-melding nodig is.
Moet ik een kopie ID van de UBO hebben?
Risicogebaseerd: bij verhoogd risico wel, bij laag risico kan registerinformatie volstaan.
Lees ook
PEP-screening voor accountants en adviseurs
Politiek prominente personen herkennen, screenen en verscherpt onderzoeken onder de Wwft.
Sanctielijsten controleren: Sanctiewet 1977 in de praktijk
Welke sanctielijsten u moet raadplegen en wat u doet bij een treffer.
Herkomst van vermogen en middelen onderzoeken
Wanneer en hoe u de herkomst van vermogen onderzoekt bij verscherpt cliëntenonderzoek.
Dit artikel is algemene informatie en geen juridisch advies.